Με κεντρικά θέματα την ανταγωνιστικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο τρέχον γεωπολιτικό περιβάλλον και την προώθηση της «Ένωσης Ισότητας», με έμφαση στα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και την απαγόρευση των πρακτικών μεταστροφής, πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, η πρώτη ημέρα της συνόδου της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ).
Στο πλαίσιο της ολομέλειας, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, συμμετείχε σε συζήτηση για την ανταγωνιστικότητα της Ε.Ε. στο τρέχον γεωπολιτικό περιβάλλον, αναφερόμενος στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ένωση σε τομείς όπως η ενέργεια, η οικονομική ασφάλεια και η στεγαστική κρίση.
Υπογράμμισε ότι η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης συνδέεται άμεσα με τη διατήρηση του κοινωνικού της μοντέλου, τη σταθερότητα των θεσμών και την ικανότητα της Ένωσης να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των πολιτών της.
Αναφερόμενος στη στεγαστική κρίση, σημείωσε ότι αποτελεί βασικό στοιχείο της κρίσης του κόστους ζωής και σημαντική ανησυχία για τους πολίτες, η οποία έχει τροφοδοτήσει την οργή απέναντι στους δημοκρατικούς θεσμούς.
Σημείωσε ότι οξύνεται παράλληλα ακόμη περισσότερο λόγω του πληθωρισμού και της ενεργειακής κρίσης. Πρόσθεσε πως δείχνει πόσο στενά συνδέονται τα παγκόσμια και τα τοπικά επίπεδα και πώς επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης.
«Είναι δίκαιο να πούμε ότι μία πιο ανταγωνιστική και κυρίαρχη Ευρώπη είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση του κοινωνικού μας κράτους, την προστασία των αξιών μας και των πολιτών μας», συμπλήρωσε.
Αναφερόμενος στο διεθνές περιβάλλον, έκανε λόγο για τις συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία, τις εμπορικές εντάσεις, την οικονομική επιρροή της Κίνας και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι οποίες, όπως είπε, συμβάλλουν σε ένα ασταθές παγκόσμιο πλαίσιο και σε αυξημένες πιέσεις στο κόστος ενέργειας και ηλεκτρισμού.
Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετωπίζει τις συνέπειες ενός κατακερματισμένου διεθνούς εμπορικού συστήματος και των πολλαπλών εξαρτήσεών της, γεγονός που απαιτεί πιο αποφασιστική δράση σε επίπεδο οικονομικής και τεχνολογικής ασφάλειας.
Παράλληλα, ανέφερε ότι η Ε.Ε. διαθέτει ήδη ισχυρά θεμέλια, όπως εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό, υψηλού επιπέδου έρευνα, βιομηχανική βάση, σταθερό χρηματοπιστωτικό σύστημα και ισχυρή θεσμική δομή, τα οποία αποτελούν βάση για την ενίσχυση της ανθεκτικότητάς της.
Σε ό,τι αφορά την κυριαρχία, αναφέρθηκε στην ανάγκη ενίσχυσης των ευρωπαϊκών δυνατοτήτων στους τομείς της άμυνας, της ενέργειας και των κρίσιμων τεχνολογιών, καθώς και στην προσέλκυση ταλέντου στην τεχνητή νοημοσύνη και την έρευνα. Τόνισε ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής θέσης δεν συνεπάγεται προστατευτισμό, αλλά στρατηγική συνεργασία με διεθνείς εταίρους.
Για την εμπορική πολιτική της Ε.Ε., σημείωσε ότι η Ένωση παραμένει σταθερός και αξιόπιστος εμπορικός εταίρος, αναφερόμενος στις πρόσφατες συμφωνίες με τη Mercosur και την Ινδία, οι οποίες ενισχύουν τον ρόλο της Ε.Ε. ως κόμβου εμπορίου βασισμένου σε κανόνες.
Τέλος, ο κ. Κόστα αναφέρθηκε στον ρόλο της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής ως θεσμικού χώρου εκπροσώπησης της κοινωνίας των πολιτών, υπογραμμίζοντας τη σημασία της συμμετοχής εργοδοτών, εργαζομένων και οργανώσεων στη διαμόρφωση ευρωπαϊκών πολιτικών.
Ισότητα και ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιώματα
Στο πλαίσιο της συνόδου, η ΕΟΚΕ πραγματοποίησε συζήτηση για την προώθηση των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και την απαγόρευση των λεγόμενων πρακτικών μεταστροφής, ενώ εγκρίθηκαν δύο γνωμοδοτήσεις που αφορούν τη στρατηγική ισότητας της Ε.Ε. για την περίοδο 2026–2030 και την ανάγκη απαγόρευσης των εν λόγω πρακτικών σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Κατά τη συζήτηση επισημάνθηκε ότι, παρά τη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου τα τελευταία χρόνια, εξακολουθούν να καταγράφονται περιστατικά διακρίσεων, βίας και παρενόχλησης σε βάρος ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με ιδιαίτερη ένταση σε συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες.
Ο Πρόεδρος της ΕΟΚΕ, Σέιμους Μπόλαντ, δήλωσε ότι οι πρακτικές μεταστροφής συνιστούν σοβαρή παραβίαση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων, σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει τίποτα προς διόρθωση ή θεραπεία και ότι η ευθύνη εστιάζεται στις κοινωνικές δομές και αντιλήψεις.
Εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών, θεσμικών οργάνων της Ε.Ε. και διεθνών οργανισμών τοποθετήθηκαν για το ζήτημα. Μεταξύ αυτών, ο Κάλεμπ Στόκο από την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών για την απαγόρευση των πρακτικών μεταστροφής κάλεσε για ευρωπαϊκή νομοθετική παρέμβαση, ενώ ο Φραντσέσκο Ζόια Μπολτσονέλο από την Κομισιόν αναφέρθηκε στην εφαρμογή της Στρατηγικής Ισότητας ΛΟΑΤΚΙ+ 2026–2030.
Εκπρόσωπος του Συμβουλίου της Ευρώπης, Μπεατρίτς Φρέσκο-Ρόλφο, σημείωσε ότι οι πρακτικές αυτές πρέπει να απαγορευτούν, ενώ ο ανεξάρτητος εμπειρογνώμονας των Ηνωμένων Εθνών για ζητήματα σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας φύλου, Γκρέιμ Ριντ, υπογράμμισε ότι κάθε άτομο έχει δικαίωμα να ζει χωρίς εξαναγκασμό ή φόβο.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν από τον Οργανισμό Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε., εξακολουθούν να καταγράφονται υψηλά ποσοστά διακρίσεων και επιθέσεων κατά ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων, ενώ επισημάνθηκαν προβλήματα στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, στέγασης και απασχόλησης.
Η συζήτηση συνδέθηκε επίσης με πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην υπόθεση Κομισιόν κατά Ουγγαρίας, η οποία έκρινε ότι ορισμένοι εθνικοί περιορισμοί στην έκφραση ταυτοτήτων ΛΟΑΤΚΙ+ δεν συνάδουν με το δίκαιο της Ε.Ε..
