Ο Αλέξανδρος Ιωσηφίδης, Γενικός Διευθυντής του Κυπριακού Ναυτιλιακού Επιμελητηρίου (ΚΝΕ), εξηγεί τη σημασία για την Κύπρο του γεγονότος πως αποτελεί το μεγαλύτερο κέντρο διαχείρισης πλοίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και πώς μπορεί να ενισχυθεί περαιτέρω αυτή η θέση, αλλά και πού εντοπίζονται νέες προοπτικές ανάπτυξης.
Τον Μάρτιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε μια ευρεία Στρατηγική για τη Ναυτιλιακή Βιομηχανία. Ποια πτυχή της είναι πιο σημαντική για τον κυπριακό ναυτιλιακό τομέα;
Η σημαντικότερη πτυχή για την Κύπρο είναι η σαφής δέσμευση της Στρατηγικής στα καθαρά καύσιμα, στις τεχνολογίες απανθρακοποίησης και στην ψηφιοποίηση. Αυτά δεν αποτελούν απλώς περιβαλλοντικές προτεραιότητες, αλλά θεμέλια της μελλοντικής ανταγωνιστικότητας της παγκόσμιας ναυτιλίας.
Για την Κύπρο, η οποία φιλοξενεί έναν από τους μεγαλύτερους εμπορικούς στόλους στην Ευρώπη και το μεγαλύτερο κέντρο διαχείρισης πλοίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτό δημιουργεί μια πραγματική ευκαιρία ενίσχυσης της θέσης της ως σύγχρονου και υψηλής ποιότητας ναυτιλιακού κόμβου.
Εφόσον η Ευρώπη στηρίξει επενδύσεις σε πιο «πράσινα» πλοία, πιο έξυπνες λειτουργίες και αποδοτικές εφοδιαστικές αλυσίδες, οι εταιρείες που εδρεύουν στην Κύπρο μπορούν να πρωταγωνιστήσουν σε αυτή τη μετάβαση. Εξίσου σημαντικό είναι ότι η Στρατηγική αναγνωρίζει τη ναυτιλία ως κρίσιμο πυλώνα για την ενεργειακή ασφάλεια και την ασφάλεια εφοδιασμού της Ευρώπης, αναδεικνύοντας τη στρατηγική αξία ισχυρών ναυτιλιακών κέντρων όπως η Κύπρος.
Ιδιαίτερα θετική είναι και η έμφαση στη διεθνώς εναρμονισμένη ρύθμιση. Η ναυτιλία είναι παγκόσμια βιομηχανία, άρα η κλιματική φιλοδοξία πρέπει να συμβαδίζει με τον θεμιτό ανταγωνισμό. Συνολικά, η Στρατηγική μπορεί να βοηθήσει την Κύπρο να εξελιχθεί σε κορυφαίο ναυτιλιακό κέντρο όχι μόνο του σήμερα, αλλά και της επόμενης γενιάς.
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, τα έσοδα από τη διαχείριση πλοίων ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ στο δεύτερο εξάμηνο του 2025. Τι χρειάζεται για να διατηρηθεί αυτή η ανάπτυξη; Θα παραμείνει η έμφαση στη διαχείριση πλοίων ή υπάρχουν νέοι τομείς;
Η διαχείριση πλοίων παραμένει ένας από τους σημαντικότερους πυλώνες της κυπριακής ναυτιλίας και πρέπει να συνεχίσει να στηρίζεται ισχυρά ώστε να διατηρήσει την ανταγωνιστικότητα και την ανάπτυξή της. Τα τελευταία στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική του τομέα, με τα συνολικά ετήσια έσοδα να ξεπερνούν τα 1,9 δισ. ευρώ, το υψηλότερο επίπεδο της περιόδου 2020–2025.
Για να συνεχιστεί αυτή η επιτυχία, η Κύπρος πρέπει να προσφέρει σταθερό ρυθμιστικό πλαίσιο, ανταγωνιστικό φορολογικό καθεστώς, εξειδικευμένο ναυτιλιακό ανθρώπινο δυναμικό και υψηλού επιπέδου επαγγελματικές υπηρεσίες.
Παράλληλα, υπάρχουν νέες ευκαιρίες σε τομείς όπως οι ψηφιακές ναυτιλιακές υπηρεσίες, οι πράσινες λύσεις για τη ναυτιλία, η ναυτιλιακή τεχνολογία και η ναυτιλιακή χρηματοδότηση, οι οποίες μπορούν να αναπτυχθούν πάνω στο ισχυρό υπόβαθρο της διαχείρισης πλοίων.
Οι ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις έχουν αμβλύνει τις πιέσεις στη ναυτιλία ως προς τη στελέχωση ή τις έχουν εντείνει λόγω της ανάγκης για αναβάθμιση δεξιοτήτων;
Η τεχνολογία έχει βελτιώσει την αποδοτικότητα και έχει αυτοματοποιήσει πολλές διαδικασίες, αλλά δεν έχει εξαλείψει την πρόκληση στελέχωσης. Αντιθέτως, την έχει μετασχηματίσει.
Η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση αλλάζουν τον τρόπο λειτουργίας της ναυτιλίας, δημιουργώντας ανάγκη για ανθρώπους με νέες τεχνικές και ψηφιακές δεξιότητες. Σύμφωνα με την έκθεση του Μάριο Ντράγκι, περίπου 250.000 ναυτικοί στην Ευρώπη θα χρειαστούν αναβάθμιση ή επανεκπαίδευση την επόμενη δεκαετία.
Αυτό αναδεικνύει την επείγουσα ανάγκη επένδυσης στην εκπαίδευση και τη δια βίου μάθηση. Ταυτόχρονα, αποτελεί και ευκαιρία για προσέλκυση νέων ταλέντων, προώθηση της καινοτομίας και δημιουργία ενός πιο σύγχρονου και συμπεριληπτικού εργασιακού περιβάλλοντος που διατηρεί τη ναυτιλία ανταγωνιστική.
Τον Οκτώβριο του 2025 η Κύπρος λάνσαρε την ψηφιακή πλατφόρμα CYSh1P για ναυτιλιακές υπηρεσίες. Ποια άλλα εργαλεία θα στήριζε το Επιμελητήριο;
Η λειτουργία της πλατφόρμας CYSh1P αποτελεί ιδιαίτερα θετική εξέλιξη και πάγιο αίτημα της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Έχει ήδη τύχει ευρείας αποδοχής, καθώς απλοποιεί ένα ευρύ φάσμα ναυτιλιακών υπηρεσιών και ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της κυπριακής ναυτιλιακής διοίκησης.
Ψηφιακά εργαλεία που μειώνουν τους χρόνους διεκπεραίωσης, ενισχύουν τη διαφάνεια και επιτρέπουν απρόσκοπτη επικοινωνία με τις αρχές είναι απαραίτητα για την επιχειρησιακή αποδοτικότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο, θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμη η περαιτέρω ανάπτυξη του Κέντρου Μιας Στάσης (One-Stop Shipping Centre) του Υφυπουργείου Ναυτιλίας, ως καθοριστικό βήμα για την απλοποίηση, τον συντονισμό και τη βελτιστοποίηση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος για τις ναυτιλιακές εταιρείες στην Κύπρο.
Ο ΙΜΟ ανέβαλε την απόφαση για το Net-Zero Framework για ένα χρόνο. Είστε ικανοποιημένοι με την εξέλιξη;
Η αναβολή της απόφασης για το Net-Zero Framework έδωσε πολύτιμο επιπλέον χρόνο στη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα για ανάλυση, διαβούλευση και ανάπτυξη ρεαλιστικών και πρακτικών λύσεων για την απανθρακοποίηση του κλάδου.
Η περίοδος αυτή μπορεί να ενισχύσει τη συνεργασία, να εμβαθύνει την τεχνική κατανόηση και να διασφαλίσει ότι τα μελλοντικά μέτρα θα είναι εφαρμόσιμα στην πράξη.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο στόχος πρέπει να παραμείνει η επίτευξη διεθνούς συμφωνίας το συντομότερο δυνατό. Ο εποικοδομητικός διάλογος και η εξέταση ρεαλιστικών προτάσεων είναι απαραίτητα για ένα ισορροπημένο και ευρέως αποδεκτό πλαίσιο που θα προσφέρει κανονιστική βεβαιότητα στον κλάδο.
Το Επιμελητήριο ενθαρρύνει τα κράτη μέλη του ΙΜΟ να εξετάσουν προσεκτικά τις προτάσεις που κατατέθηκαν στο MEPC 84, ιδιαίτερα εκείνες που προωθούν μια προσέγγιση ουδέτερη ως προς καύσιμα και τεχνολογίες, βασισμένη σε δεδομένα και προσαρμοσμένη στις πραγματικές επιχειρησιακές συνθήκες, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας στο MEPC 85 τον Δεκέμβριο.
Πώς σκοπεύει το Επιμελητήριο να ενισχύσει την παρουσία και εκπροσώπηση των μελών του διεθνώς;
Το Επιμελητήριο παραμένει προσηλωμένο στην ενίσχυση της φωνής των μελών του μέσω ενεργής και υψηλού επιπέδου εκπροσώπησης.
Ενισχύουμε τις παρεμβάσεις μας στο Διεθνές Ναυτιλιακό Επιμελητήριο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση Πλοιοκτητών, διασφαλίζοντας ότι η Κύπρος παραμένει στην πρώτη γραμμή της παγκόσμιας ναυτιλιακής πολιτικής.
Παράλληλα, δίνουμε μεγαλύτερη έμφαση στην προβολή της κυπριακής ναυτιλίας, αναδεικνύοντας τη δύναμη, την αξιοπιστία και την παγκόσμια εμβέλειά της μέσω στοχευμένων δράσεων και στρατηγικών πρωτοβουλιών.
Η διττή αυτή προσέγγιση - ισχυρή υπεράσπιση πολιτικής και ενίσχυση της διεθνούς ορατότητας - διασφαλίζει ότι η φωνή της κυπριακής ναυτιλίας ακούγεται καθαρά και ενισχύει τον ρόλο της ως αξιόπιστου και ανταγωνιστικού ναυτιλιακού κόμβου διεθνώς.
*Η συνέντευξη είχε δημοσιευτεί στο αγγλικό περιοδικό GOLD στα πλαίσια μεγάλου αφιερώματος για τη Ναυτιλία, το οποίο υπογράφουν οι Μαριάννα Νικολάου, Νικόλας Πράκας και Νικόλας Θεοδούλου.
