Βαθιά συρρίκνωση το 2026 της τάξης του 1,3% στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, της Βόρειας Αφρικής και του Πακιστάν και ισχυρή ανάκαμψη το 2027 προβλέπει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ).
Αναφέρει ότι ένας παρατεταμένος πόλεμος στη Μέση Ανατολή, καθώς και περαιτέρω διαταραχές στην παραγωγή ενέργειας, στις ναυτιλιακές διαδρομές ή στις κρίσιμες υποδομές, συνιστούν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για τις οικονομίες της Μέσης Ανατολής και της Κεντρικής Ασίας.
Ο Τζιχάντ Αζούρ, Διευθυντής του ΔΝΤ για τη Μέση Ανατολή και την Κεντρική Ασία, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ο πόλεμος προκαλεί ένα εξαιρετικά άνισο οικονομικό σοκ στην ευρύτερη περιοχή, με τα κράτη που επηρεάζονται άμεσα να δέχονται ισχυρές πιέσεις.
«Οι προοπτικές εξαρτώνται καθοριστικά από το πόσο γρήγορα θα εξομαλυνθούν η παραγωγή ενέργειας και το εμπόριο, καθώς και από την ικανότητα των χωρών να διατηρήσουν τη μακροοικονομική σταθερότητα», δήλωσε ο Αζούρ σε συνέντευξη Τύπου, στο περιθώριο των ετήσιων συναντήσεων του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Μπανγκόκ. Το ΔΝΤ πρόκειται να δημοσιεύσει μια πληρέστερη ανάλυση για τις προοπτικές της περιοχής στις 22 Οκτωβρίου.
Τα πλεονάσματα που υπήρχαν πριν από πόλεμο, οι εναλλακτικές διαδρομές, οι προσαρμογές στη ζήτηση και η σημαντική μείωση των αποθεμάτων βοήθησαν να περιοριστεί ο αντίκτυπος του ενεργειακού σοκ, το οποίο προκλήθηκε από τις επιθέσεις κατά του Ιράν -υπό την ηγεσία των ΗΠΑ και του Ισραήλ- και το επακόλουθο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από την Τεχεράνη.
«Αυτά τα αναχώματα έδωσαν χρόνο, αλλά είναι περιορισμένος. Τα αποθέματα έχουν μειωθεί, η πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα είναι πιο περιορισμένη και τυχόν νέες διαταραχές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πολύ μεγαλύτερες μεταβολές στις τιμές», υπογράμμισε.
Το ΔΝΤ προβλέπει βαθιά συρρίκνωση το 2026 της τάξης του 1,3% στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, της Βόρειας Αφρικής και του Πακιστάν, έπειτα από ανάπτυξη 3,3% το 2025. Θα ακολουθήσει μια ισχυρή, αν και άνιση, ανάκαμψη το 2027, που αναμένεται να φθάσει στο 6,6%, ανέφερε ο Αζούρ, σημειώνοντας ότι υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των χωρών της περιοχής.
Προϋπόθεση σε σχέση με την πρόβλεψη είναι η αποκατάσταση του ομαλού εμπορίου και της ναυσιπλοΐας κατά το πρώτο τρίμηνο του 2027, με τις εξαγωγές να εξομαλύνονται σταδιακά έως τα μέσα του έτους, ενώ οι τιμές του πετρελαίου αναμένεται να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.
Ο Αζούρ δήλωσε ότι η πρόβλεψη βασίζεται στην υπόθεση μιας γρήγορης επανέναρξης της παραγωγής, σημειώνοντας ότι το Κατάρ, για παράδειγμα, κατάφερε να επιταχύνει την ανάκαμψή του, παρά τις τεράστιες καταστροφές που υπέστησαν οι υποδομές του για το φυσικό αέριο.
Ωστόσο, ανέφερε ότι το σοκ θα αφήσει βαθιά σημάδια σε διάφορους τομείς, καθώς οι ζημιές στις υποδομές θα απαιτήσουν πρόσθετες δαπάνες, ενώ οι κίνδυνοι κλίνουν προς την αρνητική πλευρά.
Οι χώρες εξαγωγής πετρελαίου που επηρεάζονται άμεσα από τον πόλεμο αναμένεται να παρουσιάσουν σημαντική συρρίκνωση το 2026, ακολουθούμενη από έντονη ανάκαμψη της ανάπτυξης το 2027, καθώς η παραγωγή ενέργειας θα εξομαλύνεται.
Ωστόσο, το επίπεδο παραγωγής αναμένεται να παραμείνει χαμηλότερο από τις μεσοπρόθεσμες προβλέψεις που είχαν διατυπωθεί πριν από τον πόλεμο.
Οι οικονομίες των χωρών της περιοχής που εισάγουν πετρέλαιο επέδειξαν ανθεκτικότητα και αναμένεται να διατηρήσουν αυτή την πορεία, σημείωσε ο ίδιος.
Η περιοχή του Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας αντιμετώπισε το σοκ σχετικά ικανοποιητικά, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να συνεχίσει την πτωτική του πορεία από τα υψηλά επίπεδα στα οποία βρισκόταν. Το ΔΝΤ προβλέπει επιβράδυνση της ανάπτυξης στο 5,2% το 2026 και στο 5% το 2027, από 6,2% το 2025.
Ο Αζούρ τόνισε ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στη σταθερότητα των τιμών, να εστιάσουν στην αποκατάσταση των δημοσιονομικών «μαξιλαριών» ασφαλείας και να ενισχύσουν την ικανότητά τους να αντέχουν σε μελλοντικά σοκ.
