Μέτρα οικονομικής ανακούφισης για τους αγρότες που αντιμετωπίζουν την απότομη αύξηση του κόστους των λιπασμάτων και για να υποστηρίξει την επισιτιστική ασφάλεια της Ευρώπης παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή την Παρασκευή, εν μέσω γεωπολιτικών εντάσεων και διαταραχών εφοδιασμού που έχουν ωθήσει τις τιμές των λιπασμάτων προς τα πάνω σε όλη την ΕΕ.
Πιο αναλυτικά, η Επιτροπή παρέχει οικονομική βοήθεια για να βοηθήσει τους αγρότες που χρειάζονται να αγοράσουν λιπάσματα για να εγγυηθούν τις επόμενες καλλιέργειές τους. Τις επόμενες εβδομάδες, η Κομισιόν στοχεύει να κινητοποιήσει συνολικά 540 εκατομμύρια ευρώ.
Επίσης, η Επιτροπή πρότεινε την ενίσχυση του γεωργικού αποθεματικού με άλλα 300 εκατομμύρια ευρώ από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για το 2026, επιπλέον των υπολοίπων κεφαλαίων.
Τα κράτη μέλη θα μπορούν να το συμπληρώσουν έως και 200% των εθνικών κονδυλίων, ανεβάζοντας τη συνολική διαθέσιμη οικονομική στήριξη σε ένα πιθανό σύνολο 1,5 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Δεύτερον, η Επιτροπή προτείνει στοχευμένες προσαρμογές στην Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ), επιτρέποντας στα κράτη μέλη να παρέχουν στους αγρότες ταχύτερη και πιο ευέλικτη υποστήριξη για την πρόσβαση σε λιπάσματα.
Αυτά τα μέτρα περιλαμβάνουν ένα νέο σχέδιο ρευστότητας στο πλαίσιο της αγροτικής ανάπτυξης για την υποστήριξη κρίσεων, την επιλογή των κρατών μελών να καταβάλλουν νωρίτερα τις άμεσες πληρωμές στους αγρότες και τη δυνατότητα των κρατών μελών να προσαρμόσουν τον προϋπολογισμό τους για τις άμεσες πληρωμές για το ημερολογιακό έτος 2027.
Το νέο σχέδιο ρευστότητας μπορεί να συγχρηματοδοτηθεί έως και 65% από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και να συμπεριλάβει αχρησιμοποίητα κεφάλαια που διαφορετικά θα μπορούσαν να χαθούν. Τα κράτη μέλη μπορούν να προσθέσουν εθνική χρηματοδότηση έως και 200%.
Για να διασφαλιστεί η ταχεία υλοποίηση και να ελαχιστοποιηθούν τα διοικητικά βάρη, η στήριξη μπορεί να καταβληθεί ως σταθερό ποσό ανά εκτάριο και να εφαρμοστεί μέσω των Στρατηγικών Σχεδίων της ΚΑΠ.
Όσον αφορά τις προκαταβολικές άμεσες πληρωμές στους αγρότες, τα κράτη μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να τους παράσχουν πριν από τις 16 Οκτωβρίου αυξημένο ποσοστό προκαταβολών, βοηθώντας τους να βελτιώσουν τη ρευστότητά τους.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, η πρόταση θα δώσει στα κράτη μέλη περαιτέρω ευελιξία στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων των υψηλών τιμών των λιπασμάτων, προσαρμόζοντας τις κατανομές τους για άμεσες πληρωμές για το ημερολογιακό έτος 2027.
Όσον αφορά την πρόταση για το γεωργικό αποθεματικό, εάν συμφωνήσουν τα κράτη μέλη και ψηφιστεί στην Επιτροπή για την Κοινή Οργάνωση των Αγορών, η τελική έγκριση έχει προγραμματιστεί έως τα τέλη Ιουλίου 2026.
