Η Κύπρος κινείται μέσα από ένα δυναμικό δίκτυο ανθρώπων, επιχειρήσεων και υποδομών που σε καθημερινή βάση εξασφαλίζουν τη μεταφορά, την αποθήκευση, τη διανομή και τη διαχείριση αγαθών και υπηρεσιών. Η τεχνολογία λειτουργεί ως καταλύτης όσον αφορά την ομαλή έκβαση της εφοδιαστικής αλυσίδας κι έρχεται να συμβάλει ως αρωγός της ανθρώπινης προσπάθειας, σε όποιες επιπτώσεις μπορεί να προβλεφθούν ή να υπάρξουν από απρόβλεπτα γεγονότα. Το βασικό ζητούμενο δεν είναι άλλο από μια ανθεκτική εγχώρια εφοδιαστική αλυσίδα. Ο πρόεδρος του Efficient Consumer Response (ECR) Cyprus, Μικέλλης Χρίστου, μιλά για δεδομένα, τάσεις, προβλέψεις αλλά και για την πραγματική δύναμη των logistics του μέλλοντος.
Πώς διαμορφώνεται το τοπίο της εφοδιαστικής αλυσίδας και τι να περιμένουμε στο προσεχές μέλλον;
Αν υπάρχει κάτι που με προβληματίζει περισσότερο για τα επόμενα χρόνια, είναι το πόσο γρήγορα αλλάζει το περιβάλλον στο οποίο λειτουργούν οι επιχειρήσεις. Από τη μια βλέπουμε συνεχώς νέες προκλήσεις στις διεθνείς μεταφορές και αυξήσεις στο κόστος και από την άλλη μια χώρα όπως η Κύπρος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το να φτάνουν τα προϊόντα στην ώρα τους. Ταυτόχρονα,η τεχνολογία μας δίνει εργαλεία που πριν από λίγα χρόνια δεν είχαμε. Μπορούμε να προγραμματίζουμε καλύτερα, να βλέπουμε έγκαιρα πιθανούς κινδύνους και να παίρνουμε πιο γρήγορες αποφάσεις.
Ποια θα λέγατε πως είναι η μεγαλύτερη πρόκληση του τομέα;
Η μεγαλύτερη πρόκληση σήμερα είναι, ίσως, οι άνθρωποι. Πολλές επιχειρήσεις δυσκολεύονται να βρουν προσωπικό για αποθήκες, διανομές και εξειδικευμένους ρόλους στα logistics. Γι’ αυτό πιστεύω ότι πρέπει να επενδύσουμε περισσότερο στην εκπαίδευση, στην ανάπτυξη δεξιοτήτων και στο να κάνουμε τον κλάδο πιο ελκυστικό για τη νέα γενιά.
Θεωρείτε πως τα παγκόσμια logistics μπορούν να μην επηρεάζονται από γεωπολιτικές και άλλες εξελίξεις;
Από την εμπειρία μου έχω μάθει ότι στα logistics πάντα θα υπάρχει κάτι που μπορεί να ανατρέψει τον προγραμματισμό σου. Μπορεί να είναι μια διεθνής κρίση, μια καθυστέρηση στις μεταφορές ή ένα γεγονός που κανείς δεν είχε προβλέψει. Αυτό είναι μέρος της πραγματικότητας του κλάδου μας. Γι’ αυτό πιστεύω ότι η επιτυχία δεν κρίνεται από το αν θα παρουσιαστεί ένα πρόβλημα, αλλά από το πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά θα αντιδράσουμε όταν αυτό συμβεί.
Ποιες επιχειρήσεις θεωρείτε ότι καταφέρνουν να αντεπεξέρχονται σε τέτοιες συνθήκες;
Οι επιχειρήσεις που τα καταφέρνουν καλύτερα είναι εκείνες που έχουν εναλλακτικά πλάνα, επενδύουν στη σωστή πληροφόρηση και παραμένουν ευέλικτες. Στο τέλος της ημέρας, αυτό που κάνει τη διαφορά είναι η σωστή προετοιμασία, η συνεργασία μεταξύ των συνεργατών και η ικανότητα να προσαρμοζόμαστε γρήγορα στις αλλαγές. Αυτό είναι το πραγματικό κλειδί για μια δυνατή και αξιόπιστη εφοδιαστική αλυσίδα.
Τι σημαίνει στην πράξη green logistics για μια κυπριακή επιχείρηση;
Η βιωσιμότητα στα logistics είναι μια πραγματική ανάγκη για κάθε επιχείρηση. Οι πελάτες, οι συνεργάτες, αλλά και η ίδια η αγορά, περιμένουν από τις εταιρείες να λειτουργούν με πιο υπεύθυνο τρόπο και να μειώνουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Στην πράξη αυτό σημαίνει να βρίσκουμε πιο έξυπνους τρόπους μεταφοράς, να αποφεύγουμε άσκοπα δρομολόγια, να περιορίζουμε τη σπατάλη και να αξιοποιούμε καλύτερα τους πόρους που έχουμε.
Στο πλαίσιο αυτό απαιτούνται σημαντικές επενδύσεις;
Δεν χρειάζονται πάντα μεγάλες επενδύσεις. Πολλές φορές μικρές αλλαγές στην καθημερινή λειτουργία φέρνουν σημαντικά αποτελέσματα. Πιστεύω, επίσης, ότι η βιωσιμότητα δεν είναι μόνο θέμα περιβάλλοντος. Είναι και θέμα υγιούς επιχειρηματικής λειτουργίας. Όταν δουλεύεις πιο αποδοτικά, μειώνεις τα κόστη, γίνεσαι πιο ανταγωνιστικός και χτίζεις μια επιχείρηση που μπορεί να αντέξει και να αναπτυχθεί στο μέλλον. Αυτό είναι το πραγματικό νόημα του green logistics.
Πιο γρήγορες από ποτέ οι αλλαγές
Πόσο σημαντικός αποδεικνύεται ο παράγοντας άνθρωπος στην εξέλιξη των logistics;
Όσο κι αν προχωρά η τεχνολογία, πιστεύω ότι ο άνθρωπος θα παραμείνει ο πιο σημαντικός παράγοντας στα logistics. Τα συστήματα και η τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να μας δώσουν πληροφορίες και να κάνουν πολλές διαδικασίες πιο γρήγορες, αλλά δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την εμπειρία, την κρίση και την ικανότητα να παίρνεις αποφάσεις όταν κάτι δεν πάει σύμφωνα με το σχέδιο.
Ποιες νέες δεξιότητες είναι απαραίτητες;
Ήδη βλέπουμε ότι οι επιχειρήσεις χρειάζονται ανθρώπους που καταλαβαίνουν την τεχνολογία, ξέρουν να διαβάζουν δεδομένα και μπορούν να προσαρμόζονται στις αλλαγές. Ταυτόχρονα, όμως, παραμένουν εξίσου σημαντικά η συνεργασία, η οργάνωση και η σωστή εξυπηρέτηση του πελάτη. Στο τέλος της ημέρας, δεν είναι θέμα ανθρώπου ή τεχνολογίας. Είναι θέμα να δουλεύουν μαζί. Εκεί βρίσκεται η πραγματική δύναμη των logistics του μέλλοντος.
Ποιες αλλαγές θεωρείτε ότι θα επηρεάσουν περισσότερο τον τομέα;
Νομίζω ότι ζούμε μια περίοδο όπου τα logistics αλλάζουν πιο γρήγορα από ποτέ. Σήμερα έχουμε εργαλεία που μας βοηθούν να βλέπουμε τι συμβαίνει στην αγορά σχεδόν σε πραγματικό χρόνο και να παίρνουμε καλύτερες αποφάσεις. Στην Κύπρο το νιώθουμε ακόμη περισσότερο, γιατί εξαρτόμαστε από προϊόντα που έρχονται από το εξωτερικό. Όταν υπάρχει μια καθυστέρηση σε ένα λιμάνι ή μια αναταραχή στις διεθνείς μεταφορές, οι επιπτώσεις φτάνουν πολύ γρήγορα και σε ’μάς.
Ποιες εταιρείες θα καταφέρουν να κερδίσουν το στοίχημα;
Κατά τη γνώμη μου, οι εταιρείες που θα πετύχουν τα επόμενα χρόνια δεν θα είναι απαραίτητα οι μεγαλύτερες. Θα είναι αυτές που θα καταλαβαίνουν έγκαιρα τι αλλάζει, θα προσαρμόζονται γρήγορα και θα βρίσκουν λύσεις πριν το πρόβλημα φτάσει στον πελάτη. Αυτό είναι που θα κάνει τη διαφορά.
Πώς οι κυπριακές επιχειρήσεις δύνανται να βελτιώσουν την αποδοτικότητα και την ανταγωνιστικότητά τους στην ευρωπαϊκή αγορά;
Το δικό μας πλεονέκτημα είναι ότι μπορούμε να είμαστε πιο γρήγοροι, πιο ευέλικτοι και πιο κοντά στις ανάγκες του πελάτη. Το βλέπουμε ήδη στην πράξη. Κυπριακές επιχειρήσεις καταφέρνουν να στέλνουν τα προϊόντα τους σε πολλές χώρες γιατί έχουν χτίσει καλή φήμη, προσφέρουν σταθερή ποιότητα και κρατούν τις δεσμεύσεις τους. Το ίδιο συμβαίνει στο λιανεμπόριο και στη διανομή, όπου αρκετές εταιρείες αξιοποιούν την τεχνολογία για να δουλεύουν πιο έξυπνα και να ανταποκρίνονται πιο γρήγορα στις αλλαγές της αγοράς. Αν με ρωτούσατε ποιο είναι το μυστικό, θα έλεγα τρία πράγματα. Να συνεργαζόμαστε περισσότερο, να επενδύουμε στους ανθρώπους μας και να μην φοβόμαστε την αλλαγή.
Οι γέφυρες του ECR Cyprus
Πώς συμβάλλει ο ECR Cyprus στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των επιχειρήσεων και στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας της εφοδιαστικής αλυσίδας;
Ρόλος του ECR Cyprus θα έλεγα ότι είναι να χτίζει γέφυρες συνεργασίας. Να φέρνει κοντά ανθρώπους και επιχειρήσεις που καθημερινά αντιμετωπίζουν κοινές προκλήσεις και να τους δίνει την ευκαιρία να συζητούν ανοιχτά και να ανταλλάσσουν ιδέες. Πιστεύω ότι οι καλύτερες λύσεις δεν προκύπτουν όταν ο καθένας δουλεύει μόνος του, αλλά όταν υπάρχει διάλογος και πραγματική συνεργασία. Μέσα από τον ECR προσπαθούμε να δημιουργούμε αυτό ακριβώς το περιβάλλον. Στο τέλος της ημέρας, ο καταναλωτής δεν ενδιαφέρεται για το τι συμβαίνει πίσω από τα παρασκήνια. Θέλει να βρίσκει το προϊόν που χρειάζεται, τη στιγμή που το χρειάζεται και αυτό μπορεί να γίνει μόνο όταν όλοι οι κρίκοι της αλυσίδας δουλεύουν μαζί με κοινό στόχο.
