Το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου (ΤΕΠΑΚ), ως συντονιστής του ευρωπαϊκού έργου co-OPERATOR, παρουσίασε το έργο και τα αποτελέσματα του μαζί με τους εταίρους του έργου, την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026 στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες στο τελικό συνέδριο του έργου, με τίτλο «From Evidence to Action: European Pathways for Vaccination Promotion».
Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε σε υβριδική μορφή, με τη φιλοξενία του Ευρωβουλευτή Γιώργου Γεωργίου και την υποστήριξη της ομάδας The Left στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, και συγκέντρωσε ερευνητές, επαγγελματίες υγείας, εκπροσώπους οργανώσεων πολιτών και στελέχη των ευρωπαϊκών θεσμών.
Το co-OPERATOR (Developing a Country-Observatory for Sharing Best Practices for Vaccination Promotion) χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα EU4Health της Ευρωπαϊκής Ένωσης και υλοποιείται από τον Νοέμβριο του 2023 έως τον Ιανουάριο του 2027 από κοινοπραξία δέκα εταίρων σε Κύπρο, Ελλάδα, Ιταλία, Πορτογαλία και Ολλανδία.
Στόχος του είναι να ενισχύσει την ετοιμότητα των πολιτών για εμβολιασμό και την ετοιμότητα των επαγγελματιών υγείας να τον προωθούν, αξιοποιώντας τεκμήρια από τις επιστήμες της συμπεριφοράς, ψηφιακά εργαλεία και τον διάλογο με τους φορείς χάραξης πολιτικής.
Το έργο που παρουσιάστηκε
Στο συνέδριο παρουσιάστηκε το σύνολο των δράσεων του έργου, που καλύπτουν όλη τη διαδρομή από την κατανόηση του προβλήματος έως την εφαρμογή και την πολιτική:
- Ανασκοπήσεις και χαρτογράφηση: συστηματικές και βιβλιογραφικές ανασκοπήσεις για τα εμπόδια και τους διευκολυντικούς παράγοντες του εμβολιασμού και για τα υφιστάμενα προγράμματα εκπαίδευσης επαγγελματιών υγείας, σε συνεργασία με εθνικούς εμπειρογνώμονες, υπό την ευθύνη του Πανεπιστημίου της Πίζας.
- Πανευρωπαϊκές έρευνες: ανάπτυξη και επικύρωση ερωτηματολογίων και έρευνες σε γενικό πληθυσμό και επαγγελματίες υγείας σε πέντε κράτη μέλη, για τον εμβολιασμό κατά της COVID-19 και της γρίπης, με βάση το μοντέλο ετοιμότητας για εμβολιασμό 7C και το μοντέλο συμπεριφοράς COM-B.
- Ψηφιακή πλατφόρμα και Εικονικό Παρατηρητήριο: ανοιχτή πλατφόρμα γνώσης που συγκεντρώνει καλές πρακτικές από τις χώρες εταίρους, μαζί με πλατφόρμα εκπαίδευσης και ψηφιακό βοηθό τεχνητής νοημοσύνης, που αναπτύχθηκαν από την εταιρία Computer Solutions.
- Εκπαίδευση και εφαρμογή: εκπαιδευτικά προγράμματα για επαγγελματίες υγείας, που συνδύασαν δια ζώσης και διαδικτυακή μάθηση με έμφαση στις δεξιότητες επικοινωνίας, καθώς και δράσεις μεταφοράς γνώσης προς την κοινότητα σε όλες τις χώρες εταίρους.
- Policy Making Lab: διαδικασία συν-δημιουργίας με φορείς χάραξης πολιτικής και ενδιαφερόμενους, υπό την ευθύνη του Πανεπιστημίου του Μάαστριχτ, που μετέτρεψε τα ευρήματα του έργου σε συστάσεις πολιτικής για τους επαγγελματίες υγείας και τον γενικό πληθυσμό.
- Διάχυση και βιωσιμότητα: ενημερωτικά δελτία, ειδήσεις, podcasts και επιστημονικές δημοσιεύσεις, καθώς και σχέδιο βιωσιμότητας ώστε τα εργαλεία του έργου να παραμείνουν διαθέσιμα μετά τη λήξη του, υπό τον συντονισμό του Center for Social Innovation.
Το πρόγραμμα του συνεδρίου
Τις εργασίες άνοιξε ο συντονιστής του έργου, Δρ. Άγγελος Κασσιανός, Επίκουρος Καθηγητής Ψυχολογίας της Υγείας στο Τμήμα Νοσηλευτικής του ΤΕΠΑΚ μαζί με τον οικοδεσπότη Ευρωβουλευτή, ενώ χαιρετισμό απηύθυνε εκ μέρους της Γενικής Διεύθυνσης Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων (DG SANTE) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ο Gábor Belák. Τη συζήτηση συντόνισε η Robyn Gouweloos από το European Forum for Primary Care.
Η Δρ. Μαρία Κυπριανίδου (ΤΕΠΑΚ) παρουσίασε τα αποτελέσματα των ερευνών, οι Angela Bardelli (Πανεπιστήμιο της Πίζας) τις ανασκοπήσεις, και ο Δρ. Σταύρος Πιτόγλου (Computer Solutions) τα ψηφιακά εργαλεία. Σε διαδραστική συνεδρία με την Δρ. Ingeborg van der Putten και τη Fabiola Pyschny (Πανεπιστήμιο του Μάαστριχτ), οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να ιεραρχήσουν οι ίδιοι τις συστάσεις πολιτικής του έργου.
Ακολούθησε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης για τη διασυνοριακή συνεργασία και τον ρόλο της εμπιστοσύνης στην προώθηση του εμβολιασμού, υπό τον συντονισμό του Δρ. Timo Clemens (Πανεπιστήμιο του Μάαστριχτ), με τη συμμετοχή της Δρ. Ουρανίας Κολοκοτρώνη (ΤΕΠΑΚ), της Bianca Ferraiolo (Active Citizenship Network), του Gábor Belák (DG SANTE), της Δρ. Tessa van Loenen (Radboudumc) και της Δρ. Gisela Leiras, εκπροσώπου του Υπουργείου Υγείας της Πορτογαλίας.
Παρουσιάστηκαν επίσης τα αδελφά ευρωπαϊκά έργα VAX-Action και EUVABECO, ενώ η Paula Proestou (CSI) παρουσίασε τη στρατηγική βιωσιμότητας. Το συνέδριο έκλεισε με τοποθετήσεις του Δρ Κασσιανού και του Julián Rueda από τον Ευρωπαϊκό Εκτελεστικό Οργανισμό Υγείας και Ψηφιακών Θεμάτων (HaDEA).
Βασικά μηνύματα
Κεντρικό μήνυμα του συνεδρίου ήταν ότι δεν υπάρχει μία λύση που ταιριάζει σε όλους. Η ετοιμότητα για εμβολιασμό διαφέρει από χώρα σε χώρα και από εμβόλιο σε εμβόλιο, και οι παρεμβάσεις χρειάζεται να προσαρμόζονται στο εκάστοτε πλαίσιο. Τονίστηκε ότι η εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας παραμένει κυρίως ενημερωτική, ενώ χρειάζεται περισσότερη έμφαση στις δεξιότητες επικοινωνίας, στα κίνητρα και στην υποστήριξη από το σύστημα υγείας, και ότι σημασία έχει όχι μόνο το μήνυμα αλλά και ποιος το μεταφέρει.
Οι συστάσεις του Policy Lab περιλαμβάνουν, για τους επαγγελματίες υγείας, μη οικονομικά κίνητρα μέσω της συνεχιζόμενης εκπαίδευσης, εκπαίδευση στην επικοινωνία και ενισχυμένο ρόλο για τους γενικούς ιατρούς ενώ για τον γενικό πληθυσμό, σταθερή χρηματοδότηση, στοχευμένη και διαφανή επικοινωνία που χτίζει εμπιστοσύνη, και συνδυασμένους εποχικούς εμβολιασμούς.
«Το co-OPERATOR δεν ήταν ένα έργο μόνο έρευνας. Συνδύασε έρευνα, εκπαίδευση, ψηφιακά εργαλεία και διάλογο με την πολιτική, με πολίτες και επαγγελματίες υγείας από πέντε χώρες. Το βασικό μας συμπέρασμα είναι ότι δεν υπάρχει μία ενιαία λύση. Χρειαζόμαστε προσαρμοσμένες παρεμβάσεις, έρευνα εφαρμογής και βιώσιμη χρηματοδότηση, ώστε να είμαστε έτοιμοι για την επόμενη κρίση δημόσιας υγείας», δήλωσε ο Δρ Άγγελος Κασσιανός, συντονιστής του έργου.
«Η πλατφόρμα και τα εργαλεία του έργου θα παραμείνουν ανοιχτά για όλους. Καλούμε ερευνητές, επαγγελματίες υγείας και φορείς να τα αξιοποιήσουν και να συνεργαστούν μαζί μας για τα επόμενα βήματα», πρόσθεσε.
Ο Δρ Κασσιανός ευχαρίστησε τους εταίρους της κοινοπραξίας, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τον HaDEA, τον Ευρωβουλευτή Γιώργο Γεωργίου και το γραφείο του, καθώς και την ομάδα του ΤΕΠΑΚ που εργάστηκε στο έργο.
Σχετικά με το co-OPERATOR
Το co-OPERATOR (αρ. έργου 101133251) χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα EU4Health της Ευρωπαϊκής Ένωσης και συντονίζεται από το Εργαστήριο Συμπεριφορικής Επιστήμης στην Υγεία (BSiH Lab) του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου. Εταίροι: Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου, Center for Social Innovation, Υπουργείο Υγείας της Πορτογαλίας, Πανεπιστήμιο της Πίζας, Computer Solutions, CESIE, Cittadinanzattiva / Active Citizenship Network, European Forum for Primary Care, Πανεπιστήμιο του Μάαστριχτ και Radboudumc.
Περισσότερα ΕΔΩ.
Επικοινωνία: Δρ. Άγγελος Κασσιανός angelos.kassianos@cut.ac.cy
Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τους συντάκτες και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού Υγείας και Ψηφιακών Θεμάτων (HaDEA). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε ο HaDEA μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνοι γι’ αυτές.
